Bệnh Whitmore (Melioidosis) là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây ra. Vi khuẩn thường tồn tại trong đất và nước, đặc biệt có thể phát triển trong môi trường ẩm ướt, bùn đất. Bệnh có thể gặp ở nhiều lứa tuổi và có biểu hiện rất đa dạng, từ nhiễm trùng da, viêm phổi đến nhiễm trùng huyết, áp xe nhiều cơ quan. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể diễn biến nặng và nguy hiểm đến tính mạng. 1. PHƯƠNG THỨC LÂY TRUYỀN BỆNH WHITMORE Con người có thể nhiễm vi khuẩn Whitmore chủ yếu qua: - Tiếp xúc trực tiếp với đất, bùn, nước bị nhiễm vi khuẩn qua các vết trầy xước hoặc tổn thương trên da. Vi khuẩn xâm nhập qua niêm mạc hoặc các vùng da bị tổn thương. - Hít phải các hạt bụi hoặc giọt nước nhiễm vi khuẩn, đặc biệt trong điều kiện mưa bão, ngập lụt. - Ăn, uống nguồn nước hoặc thực phẩm bị nhiễm khuẩn cũng có thể là một đường phơi nhiễm, dù ít gặp hơn. - Bệnh không thường xuyên lây truyền từ người sang người. 2. NHỮNG NGUY CƠ MẮC BỆNH CAO? Đặc biệt lưu ý những người có bệnh nền hoặc sức đề kháng giảm như: Người mắc đái tháo đường. Người mắc bệnh thận, bệnh phổi mạn tính. Người uống rượu bia nhiều. Người mắc bệnh làm suy giảm miễn dịch. Người thường xuyên làm việc, tiếp xúc với đất, bùn, nước, như nông dân, công nhân vệ sinh môi trường, người làm việc trong môi trường ẩm ướt. 3. NHỮNG DẤU HIỆU CẦN LƯU Ý Bệnh Whitmore có thể biểu hiện khác nhau tùy từng trường hợp. Một số triệu chứng thường gặp: Sốt, rét run, mệt mỏi. Ho, khó thở, đau ngực. Viêm phổi kéo dài hoặc diễn biến nặng. Xuất hiện vết loét, áp xe, sưng nóng đỏ đau trên da. Đau đầu, đau cơ, đau khớp. Trong trường hợp nặng có thể gây nhiễm trùng huyết, suy đa cơ quan. Khi có sốt kéo dài hoặc các dấu hiệu nhiễm trùng, đặc biệt ở người có bệnh nền đái tháo đường và có tiền sử tiếp xúc với đất, bùn, nước, cần đến cơ sở y tế để được khám và xét nghiệm kịp thời. 4. CHỦ ĐỘNG PHÒNG BỆNH WHITMORE - Hiện chưa có vắc xin phòng bệnh Whitmore, vì vậy chủ động phòng tránh phơi nhiễm là biện pháp quan trọng. - Người dân nên: + Mang ủng, găng tay và quần áo bảo hộ khi tiếp xúc với đất, bùn hoặc nước tù đọng.
+ Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với đất, bùn, nước, đặc biệt khi có vết thương hở trên da. + Che kín các vết trầy xước, vết thương bằng băng chống thấm khi phải làm việc ngoài môi trường. + Rửa tay, chân và cơ thể bằng xà phòng, nước sạch sau khi tiếp xúc với đất, bùn hoặc nước bẩn. + Sử dụng nước sạch, bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. + Người mắc bệnh nền, đặc biệt là đái tháo đường, cần kiểm soát bệnh tốt và hạn chế tối đa việc tiếp xúc với đất, bùn, nước nhiễm bẩn. 5. ĐẶC BIỆT LƯU Ý SAU MƯA BÃO, NGẬP LỤT Sau mưa lớn, lũ lụt, môi trường đất và nước có thể bị ô nhiễm. Người dân cần: + Hạn chế lội trực tiếp trong bùn, nước ngập nếu không cần thiết. + Sử dụng đồ bảo hộ khi dọn dẹp nhà cửa, vệ sinh môi trường. + Không để trẻ em chơi đùa trong bùn đất hoặc nước tù đọng. + Vệ sinh, khử khuẩn nhà cửa và các vật dụng bị ngập nước. + Khi xuất hiện sốt, ho, khó thở, vết thương sưng đỏ, chảy mủ hoặc các biểu hiện bất thường sau khi tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, cần đến cơ sở y tế để được khám và điều trị. * THÔNG ĐIỆP TRUYỀN THÔNG “WHITMORE – ĐỪNG CHỦ QUAN VỚI ĐẤT, BÙN VÀ NƯỚC BẨN!” Bảo vệ vết thương – Mang đồ bảo hộ – Sử dụng nước sạch – Phát hiện bệnh sớm – Điều trị kịp thời. Vì sức khỏe của bản thân, gia đình và cộng đồng, hãy chủ động phòng bệnh Whitmore!
